Китобхона

Хезу дар косаи зар оби тарабнок андоз,
Пештар з-он, ки шавад косаи сар хок андоз.

Оқибат манзили мо водии хомӯшон аст,
Ҳолиё, ғулғула дар гунбади афлок андоз!

Чашми олуданазар аз рухи ҷонон дур аст,
Бар рухи ӯ назар аз оинаи пок андоз!

Ба сари сабзи ту, эй сарв, ки гар хок шавам,
Ноз аз сар биниҳу соя бар он хок андоз!

Дили моро, ки зи мори сари зулфи ту бихаст,
Аз лаби худ ба шифохонаи тарёк андоз!

Мулки ин мазраа донӣ, ки суботе надиҳад,
Оташе аз ҷигари ҷом дар амлок андоз!

Яке аз суханварони бузурге, ки дар таҳкиму густариши андешаҳои тарбиявию ахлоқӣ ва инсонпарвариву зебоишиносӣ дар адабиёти форсии тоҷикӣ нақши намоён гузоштааст, Хоҷа Шамсуддин Муҳаммад Ҳофизи Шерозӣ (1320-1389) мебошад.

Дар ҳақиқат шеъри Ҳофиз хазинаи панду ҳикмати рангин, сафинаи лутфу мавъизаи ширин ва ганҷинаи маъонии оёти қуръониву аҳодиси набавӣ мебошад.
Шеъри Ҳофиз дар замони Одам андар боғи хулд,
Дафтари насрину гулро зинати авроқ буд.

Бале, шеъри Ҳофиз имрӯз ҳам равшангари чароғи маҳфилҳост.

Ман чӣ гӯям дар васфи он олиҷаноб,
Нест пайғамбар, лек дорад китоб.
Маснавии маънавии Мавлавӣ,
Ҳаст қуръон дар забони паҳлавӣ.

Шоҳасари Мавлоно Ҷалолуддини Румӣ "Маснавии маънавӣ" ҳикояву қиссаҳои зиёдеро дар бар мегирад. Ҳамаи ин достонҳо чун тамсил истифода бурда шудаанд ва ҳар кадоми онҳо бори зиёди маънавию ирфониро ба дӯш доранд.

Китоби мазкур мунтахаби достонҳои "Маснавии маънавӣ"-ро дар шакли насрӣ дарбар мегирад.

Достонҳои ин китоб бо сабку услуби содаву оммафаҳм нигошта шудаанд ва дорои аҳамияти бузурги ахлоқиву маънавӣ мебошад.

Донишманд, мураббӣ, муаллими ахлоқ ва муфассири бузурги форсу тоҷик Ҳусайн Воизи Кошифӣ аз худ осори гаронбаҳои адабиву илмии зиёд дар фанҳои ахлоқ, таърих, тасаввуф, нуҷум, фиқҳ ва тафсир мерос гузоштааст. Машҳуртарин осораш "Тафсири Ҳусайнӣ", "Футувватномаи султонӣ", "Ахлоқи муҳсинӣ", "Анвори суҳайлӣ", "Рисолаи Ҳотамия" ва ғ. мебошад.
Рисолаи "Ҳотамия" аслан ба тасвири аркони ҷавонмардӣ: саховат ва шуҷоат нигаронида шудааст. Кошифӣ ин рисоларо ба чеҳраи саховатманду абадзиндаи адабиёти арабу аҷам Ҳотами Той бахшидааст.