ГУЛШАНИ АДАБ

Гунҷишке ба Худо муроҷиат карда гуфт :
- Лонаи кӯчаке доштам оромгоҳ ва сарпаноҳи бекасиям буд, ки туфони ту онро аз ман гирифт. Он лонаи кӯчаки ман куҷои дунёи туро танг кардаю гирифта буд, ки валангораш кардӣ?
Худованд гуфт :
- Дар вақти хоб буданат море ба лонаи ту даромад. Бодро гуфтам, ки лонаатро вожгун кунад. Он гоҳ ту аз камини мор халос шудӣ. Ва ба ин монанд чандин балоҳои дигарро тавассути муҳаббатам аз ту дур кардам, аммо ту бошӣ асли воқеаро надониста, ба душманиам бархостӣ...

Аз китоби “Тоҷикон” оҳанги бедорӣ расад,
Ҷашни мотамдори даврони гаронборӣ расад.
Ҳарфҳо тиранду хатҳо найзаҳо, ҳар сафҳа дашт,
Аз ҳамин саҳро фақат бонги ватандорӣ расад.

Мерасад аз дур овози ливодорон ба гӯш,
Пур шавад аз ҳарфи хашмолуд саҳрои хамӯш.
Рӯи осоиш куҷо бинад ватандори асил?
Пеши рӯ ояд набарди зиндагибахши Куруш.

Шиҳаи аспону фарёди саворон мерасад,
Аз раҳи таърих бонги сарбадорон мерасад.
Хок мисли дуд хезад аз паи ҳар шермард,
Мисли он ки баъди боду барқ борон мерасад.

❗Аз Луқмони Ҳаким пурсиданд, ки донотар кист?
Гуфт:
- Он ки неъмати дунё ба уқбо (он дунё) нагузинад!
Гуфтанд:
- Тавонгартар кист?
Гуфт:
- Он ки аз ақл тавонгартар аст!
Гуфтанд:
- Шараф чист?
Гуфт:
- Воҷиб гардонидани миннатҳои хеш дар гардани мардумон!
Гуфтанд:
- Чист, ки онро ҷўянд ва касе надонад ва нашиносад?
Гуфт:
- Оқибати корҳо!
Гуфтанд:
- Чӣ ширин аст, ки оқибат чашандаи худро бикушад?
Гуфт:
-Ҳасад!
Гуфтанд:
- Кадом биност, ки ҳаргиз хароб нашавад?

❗Барги бебаргӣ надорӣ, лофи дарвешӣ мазан,
Рух чу айёрон надорӣ, ҷон чу номардон макан.
Ё бирав ҳамчун занон рангею бўе пеш гир,
Ё чу мардон андар ою гўй дар майдон фиган.
Ҳар чӣ бинӣ ҷуз ҳаво, он дин бувад, бар ҷон нишон,
Ҳар чӣ ёбӣ ҷуз худо, он бут бувад, дарҳам шикан.
Умрҳо бояд ки то як кўдаке аз рўи табъ
Олиме гардад накў ё шоире ширинсухан.
То ту дар банди ҳавоӣ аз зару зан чора нест,
Ошиқе шав, то ҳам аз зар фориғ ойӣ ҳам зи зан.
Нафси ту ҷўёи куфр асту хирад ҷўёи дин,